Wonen in Buñol

Buñol is wereldwijd bekend van La Tomatina, het grootste voedselgevecht ter wereld: elke laatste woensdag van augustus gooien duizenden deelnemers meer dan 100 ton overrijpe tomaten naar elkaar tijdens een uur durend evenement op het dorpsplein. Het feest is in 1945 spontaan ontstaan toen jongeren elkaar tijdens de lokale feesten met tomaten begonnen te bekogelen, en groeide uit tot een jaarlijkse traditie die inmiddels duizenden internationale bezoekers trekt. Voorafgaand aan het gevecht wordt op het plein een met zeep ingesmeerde paal met een ham op de top geplaatst, waar de meest gedurfde deelnemers naar proberen te klimmen. Anders dan de meeste dorpen in de wijnstreek Hoya de Buñol-Chiva dankt Buñol zijn karakter aan industrie, niet aan landbouw: al vanaf de jaren 1790 waren er papierfabrieken actief, en na de komst van de spoorlijn in 1887 groeide dat uit tot een dozijn fabrieken. In 1917 kwam er een cementfabriek bij die in 1929 al ruim 104.000 ton per jaar produceerde, een industriële schaal die het dorp onderscheidt van de overwegend agrarische buurgemeenten. Het goed bewaarde Castillo de Buñol, met een 30 meter hoge donjon, is een van de weinige kastelen in de regio waar nog altijd mensen wonen; het zuidelijke deel herbergt een etnografisch en archeologisch museum. Buñol wijkt ook taalkundig af van zijn Valenciaanstalige buren: in het dorp overheerst van oudsher het Spaans, met een eigen mengvocabulaire die het onderscheidt van het naburige, meer Valenciaans-getinte Chiva.

De gemiddelde jaartemperatuur in Buñol is 16.8 °C. Dat is 1.8 graad koeler dan de mediaan van deze regio, wat over een heel jaar neerkomt op iets meer stookkosten, maar ook draaglijker zomernachten. Op jaarbasis telt Buñol zo'n 311 dagen met minstens 6 uur zon, tegenover ongeveer 3.558 zonuren in totaal. Beide getallen komen uit de ERA5-reanalyse van Open-Meteo; AEMET meet zonneschijn volgens een andere definitie en komt daardoor lager uit. Beide kloppen binnen hun eigen methode, dus vergelijk nooit een Open-Meteo-getal met een AEMET-getal zonder dat erbij te zeggen.

Met 9.858 inwoners hoort Buñol bij de kleinere gemeenten hier, nummer 60 van de 78 kustplaatsen in dit overzicht. Zomer en winter verschillen er sterk: een drukke piek in het hoogseizoen, een stil dorp daarbuiten. Check voor een permanente verhuizing vooraf wat er in januari nog open is: huisarts, school, supermarkt, busverbinding.

Valencia (VLC) is de aankomstluchthaven voor wie vanuit Nederland naar Buñol reist, 28 kilometer hemelsbreed verderop. Dat is een halfuur tot drie kwartier rijden, wat voor bezoek en voor de oriëntatiefase prima werkt maar wekelijks pendelen onaantrekkelijk maakt. Die kilometers zijn hemelsbreed gemeten, niet de rijafstand; over de weg is het meer.

Buren van Buñol zijn Chiva en L'Eliana. Daarop draait de echte keuze, niet op deze regio versus een streek verder weg: aangrenzende plaatsen verschillen al voldoend op prijs, op de voorzieningen die buiten de zomer overblijven en op de grootte van de buitenlandse gemeenschap.